روزبهان البقلي الشيرازي ( شطاح فارس )

369

شرح شطحيات ( فارسى )

عالم غريب ، قتيل سيف غيرت قربان عاشقان تصوّف - رحمة اللّه عليه . - به قدر وسع خاطر رنجوران را شرحى گفتم ، و نمودجى از قماطير خزاين قلب مخمّر بسرّ نور الهام و برهان بلسان عرفان شرحى كردم . صواب درين معنى از ارشاد « 4 » رشد و توفيق حقّ است ، و خطا و زلل از جهل و نايافت اين كمترست . و آنچ توانستم در اثناى سخن ، مشكلات اسناد را و معانى خبر را شواهد شرعى نبذهء بيان كردم . و بدان زبان منكر بستم ، تا اگر از سر جهل گويد كه حسين منصور درين معنى دعوى نبوّت مىكرد ، احكام نبوّت فرا پيش داريم ، و از شواهد شرعى آن حقايق را أدلّه آورديم . نه ! حقّ - سبحانه و تعالى - جاحدان ولايت را لطمهء امر زد ، تا از رقدت « 10 » غفلت بيدار كند ؛ بيان كرد كه هر ذره‌ئى در كائنات از عرش تا بثرى زبانى دارد از حقيقت ، كه بدان زبان جلال قديم را تسبيح و تمجيد گويد . قال اللّه تعالى « وَ إِنْ مِنْ شَيْءٍ إِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ . » « 12 » اين زبان از يافت معرفتست ، و از حقّ اهل حقايق را خطابست ، تا از واقعات غيب در دل ايشان چه صادر خواهد شد ، خصوص راست ، نه عموم « 15 » ، چنانچه گفت « وَ لكِنْ لا تَفْقَهُونَ تَسْبِيحَهُمْ » . « 16 » ( 668 ) درست است در حديث كه خواصّ صحابه - رضى اللّه عنهم - آن تسبيح مىشنيدند ، و حقيقت آن مىدانستند . سلمان گفت - رضى اللّه عنه - كه « ما تسبيح « 18 » قصعه و حصا مىشنيديم . » حق سبحانه در

--> ( 4 ) از ارشاد S : از آن ارشاد M ( 10 ) رقدت S : قدرت M ( 12 ) وَ إِنْ مِنْ شَيْءٍ . . : سورهء 17 ( بنى اسرائيل ) آيهء 44 ( 15 ) خصوص راست نه عموم SM : للخواص دون جمهور الخلائق A ( 16 ) وَ لكِنْ لا ( لا : - SM ) تَفْقَهُونَ . . : سورهء 17 ايضا ، آيهء 44 ( 18 ) ما تسبيح . . : نسمع تسبيح القصعة و الحصى A